Dự đoán: Jensen Huang sẽ thay đổi mãi mãi cách các mô hình kinh doanh thống trị được tạo ra trong các công ty công nghệ. Ông đã tận dụng lợi thế cạnh tranh về năng lực tính toán của NVIDIA và hiện đang xây dựng cả một hệ sinh thái xung quanh nó để bảo vệ vị thế đó
1. Bài toán tập trung khách hàng
Trong quý 2 năm tài chính 2026, NVIDIA ghi nhận doanh thu 96 tỷ USD. Trong số đó, hơn 50% đến từ các hyperscaler (nhà cung cấp đám mây siêu quy mô), phần còn lại đến từ các doanh nghiệp AI và điện toán biên, bao gồm các công ty neocloud như Coreweave, Lambda, v.v.
NVIDIA đang tăng trưởng nhanh hơn bao giờ hết.
Vậy vấn đề nằm ở đâu?
Chỉ 5 khách hàng đã chiếm tới 70% số tiền mà NVIDIA đang phải thu. Riêng khách hàng lớn nhất đã chiếm 22% khoản phải thu của họ.
Đây không bao giờ là tình thế mà một CEO hay CFO muốn rơi vào. Nếu chỉ mất một hợp đồng mà bạn đã đánh mất 1/5 hoạt động kinh doanh, thì mỗi ngày trôi qua bạn đều sống trong nỗi lo sợ khách hàng đó rời đi.
Đáng sợ hơn nữa là mỗi khách hàng lớn này đều là những gã khổng lồ nghìn tỷ đô đang tự xây dựng giải pháp thay thế cho chính sản phẩm của bạn. Doanh nghiệp của bạn đang có biên lợi nhuận gộp trên 70%, và họ thì đang tìm mọi cách để không phải trả cho bạn số tiền đó.
Google (TPU)
Amazon (Trainium)
Microsoft (Maia)
Meta (MTIA)
2. Cấp vốn cho chính khách hàng của mình: Trường hợp của CoreWeave
Giải pháp của NVIDIA là gì? Chuyển hướng nhu cầu GPU qua một bên trung gian thay vì bán trực tiếp cho khách hàng
Vào tháng 4 năm 2023, NVIDIA tham gia vòng gọi vốn Series B trị giá 221 triệu USD của Coreweave, rót thêm 100 triệu USD để đổi lấy 17,9 triệu cổ phiếu ưu đãi. Số tiền này giúp CoreWeave mua được chip H100 (GPU của NVIDIA) trước khi cơn sốt trí tuệ nhân tạo từ việc ra mắt ChatGPT gây ra tình trạng khan hiếm
Cùng với đó, NVIDIA cũng ký một thỏa thuận dịch vụ tổng thể (MSA) trị giá 320 triệu USD và trở thành khách hàng đám mây của chính CoreWeave. Chỉ bằng một nước đi, Jensen vừa trở thành nhà đầu tư, nhà cung cấp, lẫn khách hàng của CoreWeave
Năm 2025, NVIDIA thắt chặt mối quan hệ này bằng cách ưu tiên phân bổ dòng GB200 NVL72 cho CoreWeave. Vào tháng 3 cùng năm, NVIDIA đặt lệnh mua neo (anchor order) trong đợt IPO của CoreWeave, tiếp tục bơm vốn cho công ty này ngay cả khi nó đã lên sàn
Cuối tháng 9 năm đó, NVIDIA cam kết mua lại toàn bộ công suất chưa bán được của CoreWeave đến năm 2032 với giá trị lên tới 6,3 tỷ USD. Động thái này tạo ra một lớp đệm an toàn cho các nhà đầu tư cổ phần và chủ nợ đang rót tiền vào CoreWeave, về cơ bản là mở toang cánh cửa thị trường vốn cho mảng kinh doanh neocloud
Năm 2026, Jensen tuyên bố quyền ưu tiên phân bổ tương tự sẽ được áp dụng cho đợt triển khai Vera Rubin NVL72 mới, đồng thời đầu tư thêm 2 tỷ USD vào CoreWeave với giá 87,2 USD/cổ phiếu (trở thành cổ đông nắm giữ 11% vốn). Phần lớn nhờ công của Jensen, CoreWeave hiện là doanh nghiệp có lượng đơn hàng tồn đọng trị giá 104 tỷ USD và vốn hóa thị trường vượt 40 tỷ USD.
3. Nhân bản chiến thuật
Kể từ năm 2023, Jensen đã áp dụng chính xác chiến thuật này cho hàng loạt công ty neocloud và đối thủ khác.
Dưới đây là vài ví dụ
Lambda: NVIDIA là nhà đầu tư cổ phần từ giai đoạn đầu và là một trong những khách hàng lớn nhất của công ty này, thuê lại khoảng 18.000 GPU của chính mình trong 4 năm với giá 1,5 tỷ USD, theo các báo cáo mới nhất
Nebius: NVIDIA đã đầu tư và nắm giữ khoảng 9% cổ phần thông qua chứng quyền được cấp vốn trước, theo các báo cáo mới nhất. NVIDIA được cho là đang cung cấp cho họ quyền truy cập sớm vào các tính năng mới nhất của GPU và CPU, tương tự như CoreWeave
Nscale: NVIDIA đã đầu tư vào vòng Series C
xAI: NVIDIA cam kết góp tối đa 2 tỷ USD vốn cổ phần vào một SPV (pháp nhân mục đích đặc biệt) trị giá 20 tỷ USD chuyên mua GPU từ NVIDIA và cho xAI thuê lại trong 5 năm. Khoản nợ này được đảm bảo bằng chính các con chip, và phần vốn cổ phần của NVIDIA đóng vai trò như lớp đệm giúp các chủ nợ yên tâm cấp vốn
OpenAI: Theo các nguồn tin, NVIDIA đã đầu tư 30 tỷ USD vốn cổ phần và đồng ý bảo lãnh tới 105 tỷ USD nghĩa vụ thuê tại khu phức hợp ở Ohio, nơi họ cũng sẽ đóng vai trò là nhà cung cấp năng lực tính toán.
Anthropic: NVIDIA cam kết rót 10 tỷ USD (cùng với 5 tỷ USD từ Microsoft) vào tháng 11 năm 2025. Đổi lại, Anthropic ký thỏa thuận với Microsoft Azure để sử dụng tối đa 1 gigawatt công suất trên các hệ thống NVIDIA Grace Blackwell và Vera Rubin
4. Mã nguồn mở — Biên giới tiếp theo
Dù vậy, Jensen giờ đây đã nhận định chính xác rằng các mô hình khép kín vẫn tạo ra một nhóm người mua tập trung trong hệ sinh thái AI. Việc đa dạng hóa GPU giải quyết được bài toán phía cung, nhưng nếu phía cầu chỉ có 2-3 khách thuê lớn, thì tầm ảnh hưởng và lợi thế cạnh tranh của NVIDIA sẽ dần phai nhạt
Mã nguồn mở chính là lời giải cho bài toán này. Nếu các mô hình mã nguồn mở có thể bắt kịp trình độ của các mô hình tiên phong (như Anthropic, OpenAI), bạn sẽ có hàng trăm người mua năng lực tính toán phân mảnh khắp nơi
Bằng cách hậu thuẫn mã nguồn mở, NVIDIA có thể giữ cho cả phía cung lẫn phía cầu phân tán giữa nhiều người chơi, còn mình thì ngồi ở vị trí "ông trùm" kiểm soát toàn bộ hệ sinh thái.
Nằm trong kế hoạch này, bản thân NVIDIA đã cam kết đầu tư khoảng 26 tỷ USD vào các mô hình trọng số mở (open-weight).
Tính đến nay, họ đã tung ra 6 dòng mô hình
- Nemotron dành cho suy luận và tác nhân AI (agent)
- Cosmos dành cho AI vật lý
- GR00T dành cho robot
- Alpamayo dành cho xe tự hành
- BioNeMo dành cho sinh học
- Earth 2 dành cho vật lý
Một nước đi cực kỳ cao tay: Jensen lấy năng lực tính toán từ chính những khách hàng mà ông đã bán GPU, rồi dùng công suất đó để tạo ra các mô hình kéo nhu cầu quay ngược trở lại những khách hàng này
Vào tháng 3 năm 2026, tám phòng nghiên cứu (bao gồm Mistral AI, Reflection AI và Perplexity) đã đồng ý đóng góp dữ liệu và chuyên môn để huấn luyện các mô hình của NVIDIA. Mô hình nền tảng đầu tiên, đồng phát triển với Mistral, sẽ được mở mã nguồn
Công bố chấn động nhất trong lĩnh vực này diễn ra vào tháng 9 năm 2026, khi NVIDIA đồng ý mua lại Hugging Face — trung tâm mô hình mở lớn nhất thế giới — với giá khoảng 13 tỷ USD.
NVIDIA đã trả mức giá gấp 80 lần doanh thu để mua Hugging Face. Đây là nền tảng nơi các nhà phát triển chọn mô hình, và cũng vô tình là cơ hội hoàn hảo để NVIDIA chào bán lượng năng lực tính toán dư thừa cho chính những nhà phát triển đó
5. Chiếc bánh 5 tầng
Jensen Huang từng nổi tiếng với ví von rằng trí tuệ nhân tạo là một chiếc bánh 5 tầng
- Năng lượng
- Chip
- Hạ tầng
- Mô hình
- Ứng dụng
Ông khởi đầu với lợi thế ở tầng chip, và giờ đang dần kiến tạo một hệ sinh thái ở từng tầng nhằm bảo vệ hoạt động kinh doanh cốt lõi của NVIDIA.
Một tay ông đang định hình diện mạo của AI và tương lai nhân loại. Jensen Huang đang chơi cờ vua, trong khi phần còn lại chúng ta chỉ đang chơi cờ đam.
